Ở độ sâu 700 mét dưới lòng đất, sâu trong một ngọn núi yên tĩnh ở Giang Môn, Quảng Đông, một quả cầu thủy tinh có đường kính hơn 35 mét đang lặng lẽ thu thập các “hạt ma” từ vũ trụ – neutrino.
Ngày 26/8, thí nghiệm Neutrino Giang Môn (JUNO) chính thức bắt đầu thu thập dữ liệu. Cơ sở khoa học lớn này được xây dựng trong hơn một thập kỷ. Dự án sẽ giải quyết một trong những câu hỏi cấp bách nhất của vật lý hạt trong thập kỷ tới: sự sắp xếp khối lượng neutrino.
Neutrino là một trong những hạt cơ bản cấu thành nên thế giới vật chất. Chúng cũng là những hạt lâu đời nhất và nhiều nhất trong vũ trụ. Chúng đã lan tỏa trong vũ trụ kể từ Vụ Nổ Lớn. Chúng hiện diện khắp nơi nhưng lại “khó nắm bắt” và hầu như không phản ứng với bất kỳ vật chất nào. Kết quả là, con người không chỉ không thể nhìn thấy chúng mà ngay cả việc phát hiện ra chúng cũng rất khó khăn.
Phải đến năm 1956, con người mới lần đầu tiên phát hiện ra neutrino trong lò phản ứng hạt nhân. Kể từ đó, neutrino đã trở thành một chủ đề quan trọng trong nghiên cứu vật lý, nhưng vẫn còn nhiều bí ẩn.
Sự chuẩn bị kéo dài hơn một thập kỷ
Neutrino giống như một bí ẩn mà vũ trụ để lại cho nhân loại. Ngay từ năm 2003, Trung Quốc đã trình diễn và thiết kế thế hệ thiết bị thí nghiệm neutrino đầu tiên – thí nghiệm neutrino Vịnh Đại Á.
Cấu trúc chính của nó bao gồm một phòng điều khiển trên mặt đất và năm phòng thí nghiệm ngầm, với khoảng cách thẳng đứng giữa bề mặt và các phòng thí nghiệm ngầm đạt độ sâu tối đa là 320 mét. Vào cuối năm 2011, thí nghiệm neutrino Vịnh Đại Á bắt đầu hoạt động trước thời hạn với sáu máy dò. Dự án này đã chính thức ngừng hoạt động vào cuối năm 2020.
Speak Your Mind